Phân biệt các loại vàng: 24K, 23K, 18K (750), 610, 680, 710, vàng trắng, vàng hồng

Tuổi vàng là gì?

Tuổi vàng là cách người Việt gọi hàm lượng vàng nguyên chất trong một món vàng. Vàng nguyên chất rất mềm nên khi làm trang sức, thợ kim hoàn pha thêm bạc, đồng, kẽm, palladium… để tăng độ cứng và tạo màu. Phần vàng càng nhiều thì "tuổi" càng cao.

Theo cách nói truyền thống, vàng 24K còn gọi là "vàng mười" (10 tuổi), vàng 18K tương ứng khoảng "7 tuổi rưỡi". Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7054:2014 về vàng thương phẩm quy định vàng 24K phải có hàm lượng vàng tối thiểu 99,9%.

Hai cách ghi tuổi vàng: Karat và phần nghìn

• Karat (K): chia vàng thành 24 phần. 24K là vàng nguyên chất; mỗi 1K tương ứng khoảng 4,17% vàng. Ví dụ 18K = 18/24 = 75%.
• Phần nghìn (‰): ghi thẳng số phần vàng trong 1.000 phần. 750 nghĩa là 750/1.000 = 75%, tức 18K; 610 nghĩa là 61%.

Hai cách ghi có thể quy đổi: Karat = phần nghìn × 24 ÷ 1.000. Vì vậy vàng 610 ≈ 14,6K, 680 ≈ 16,3K, 710 ≈ 17K. Trên trang sức, ký hiệu tuổi vàng thường được khắc nhỏ ở mặt trong nhẫn, móc khóa dây chuyền hoặc chốt bông tai.

Bảng quy đổi các loại vàng phổ biến

Hàm lượng là tỉ lệ khối lượng vàng nguyên chất. Ngọc Diệp kinh doanh 24K, 23K, 750 và 610/680/710.

Vàng 24K và 23K: giữ giá trị cao nhất

Vàng 24K gần như nguyên chất nên giá trị nằm chủ yếu ở trọng lượng vàng. Khi mua bán, giá thường tính theo giá thị trường từng ngày, tiền công chế tác thấp. Đây là lý do vàng 24K được chọn để tích lũy, làm vàng cưới, kiềng, lắc và nhẫn trơn truyền thống.

Nhược điểm là mềm: dễ trầy, móp, mòn khi đeo thường xuyên hoặc làm việc nặng, và khó giữ chấu đá. Vàng 23K (980) có thêm khoảng 2% kim loại khác nên cứng hơn một chút, màu vẫn đậm, hay dùng cho kiềng, lắc và trang sức truyền thống.

Vàng Italy 750 (18K): cân bằng giữa giá trị và độ bền

Vàng 750 chứa 75% vàng, 25% còn lại là hợp kim giúp vàng cứng hơn rõ rệt. Nhờ vậy trang sức giữ dáng, chấu giữ đá chắc, bề mặt bóng lâu. Tên gọi "vàng Italy" xuất phát từ việc nhiều mẫu dây chuyền, nhẫn 18K được nhập hoặc làm theo công nghệ của Ý, nổi tiếng về độ tinh xảo.

Vàng 750 là lựa chọn phổ biến cho nhẫn cưới, nhẫn cầu hôn, trang sức gắn kim cương và trang sức đeo hằng ngày. Tại Ngọc Diệp, nhiều mẫu 750 được nhập khẩu từ Italy và Hong Kong.

Vàng tây 610, 680, 710: đẹp, cứng, giá dễ tiếp cận

"Vàng tây" là cách gọi chung các loại vàng có hàm lượng thấp hơn 75%, phổ biến nhất ở Việt Nam là 610, 680 và 710. Vì phần kim loại pha nhiều hơn nên vàng tây cứng, ít trầy, kiểu dáng đa dạng và giá mềm hơn vàng 750.

• 710: màu gần với vàng 750, phù hợp người muốn màu đậm với giá vừa phải.
• 680: cân bằng giữa màu sắc và giá.
• 610: giá dễ tiếp cận nhất, rất bền, hợp trang sức thời trang, quà tặng.

Lưu ý: vàng tây có tỉ lệ tiền công trong giá bán cao hơn, nên khi bán lại thường bị trừ nhiều hơn vàng 24K. Hãy hỏi kỹ chính sách thu đổi trước khi mua.

Vàng trắng, vàng hồng là gì?

Màu của vàng phụ thuộc vào kim loại pha cùng:

• Vàng vàng: pha bạc và đồng cân bằng, giữ sắc vàng tự nhiên.
• Vàng hồng: pha nhiều đồng hơn, cho sắc hồng ấm. Màu nằm trong hợp kim nên bền, không bong.
• Vàng trắng: pha palladium hoặc niken để màu nhạt đi, sau đó xi (mạ) một lớp rhodium để trắng sáng. Lớp xi sẽ mòn dần, nên mang đến tiệm xi lại sau khoảng 1–2 năm tùy tần suất đeo.

Nên chọn loại vàng nào?

Cách kiểm tra tuổi vàng khi mua

1. Xem ký hiệu khắc trên sản phẩm (750, 610, 999…) và đối chiếu với hóa đơn.
2. Yêu cầu hóa đơn ghi rõ tuổi vàng, trọng lượng (chỉ, phân hoặc gam) và đơn giá.
3. Kiểm tra bằng máy quang phổ (XRF) tại tiệm: phương pháp không phá hủy, cho kết quả hàm lượng trong vài giây. Ngọc Diệp kiểm tuổi vàng bằng máy quang phổ, kể cả với trang sức mua nơi khác.
4. Giữ giấy đảm bảo để thuận tiện khi thu đổi.

Các mẹo dân gian như cắn, thả nam châm, đốt lửa chỉ loại trừ được vàng giả quá thô và có thể làm hỏng trang sức; không thay được kiểm định bằng máy.

Đơn vị đo khối lượng vàng